Oued Lahdar havzasında yağışların mekânsal ve zamansal değişkenliği (Doğu Prerif, Fas)
Bu çalışma, Doğu Prerif bölgesinde yer alan Oued Lahdar havzasındaki yağışların mekânsal ve zamansal değişkenliğini incelemektedir. Akdeniz yarı kurak iklim koşullarında bulunan bu havzada, farklı ölçüm istasyonlarından elde edilen veriler analiz edilerek yağış dağılımı ve topoğrafik faktörlerin etkisi değerlendirilmiştir. Bulgular, yağışların düzensiz dağıldığını ve yıllar arasında ıslak ve kurak dönemlerin birbirini takip ettiğini göstermektedir. Ayrıca, şiddetli yağışlar sonucu sık sık sel olaylarının meydana geldiği tespit edilmiştir.
Sağlık sisteminin merkezinde iletişim: dijital çağda etik meseleler ve dönüşümler
Bu çalışma, sağlık sisteminde iletişimin rolünü, sağlık çalışanları ile hastalar arasındaki ilişkinin kurulmasında ve teşhis, tedavi ile önleme süreçlerinin kalitesinin sağlanmasında temel bir unsur olarak ele almaktadır. Diyalog ve empatiye dayalı iletişimin etkili ve insani sağlık hizmeti sunumundaki önemini vurgulamaktadır. Ayrıca dijitalleşmenin sağlık sistemindeki iletişim biçimlerini nasıl dönüştürdüğünü incelemekte; etkileşimlerin çeşitli teknolojik platformlar üzerinden gerçekleşmesiyle hız, verimlilik ve koordinasyonun arttığını göstermektedir. Ancak bu gelişmeler, etik, hukuki ve insani açıdan önemli zorlukları da beraberinde getirmektedir.
Akdeniz ülkeleri arasında siber iş birliğinin güvenlik motivasyonları: siber savaşlar ve siber suçların artışı bağlamında (2020–2025)
Bu çalışma, hızlı dijital dönüşüm ve artan siber tehditler bağlamında Akdeniz ülkeleri arasında siber iş birliğinin güvenlik motivasyonlarını incelemektedir. Siber uzayın kritik altyapının ayrılmaz bir parçası haline geldiğini ve bu nedenle ulusal güvenlik ile istikrarı tehdit eden saldırılara açık olduğunu vurgulamaktadır. Ayrıca, siber savaşın yeni bir çatışma biçimi olarak ortaya çıkışını ve bilginin siyasi, ekonomik ve askeri etkideki rolünü ele almaktadır. Çalışma, teknik ve kurumsal kapasite farklılıkları ile etkili bir koordinasyon çerçevesinin eksikliğine rağmen, ortak tehditlerle mücadelede bölgesel iş birliğinin önemini vurgulamaktadır.
Etkileşimli dijital hikâyenin okul öncesi çocuklarda görsel algıyı geliştirmedeki rolü
Bu çalışma, etkileşimli dijital hikâyelerin okul öncesi çocuklarda görsel algının geliştirilmesindeki rolünü ele almaktadır. Bu dönem, çocuğun kişiliğinin ve bilişsel yeteneklerinin şekillenmesinde kritik bir aşamadır. Araştırma, animasyonlar, renkler ve sesler gibi etkileşimli dijital unsurların çocukların dikkatini çekmede ve odaklanma ile anlama becerilerini geliştirmede önemli olduğunu vurgulamaktadır. Ayrıca bu hikâyeler, hayal gücü, dil ve iletişim becerilerinin gelişimine katkı sağlamakta ve ahlaki ile sosyal değerleri pekiştirmektedir. Çalışma, etkileşimli dijital hikâyelerin erken çocukluk döneminde öğrenmeyi ve görsel algıyı geliştiren etkili bir araç olduğunu ortaya koymaktadır.
Görsel sanatların olayları ifade etme becerisini geliştirmedeki rolü: çekingen çocukların çizimleri
Bu çalışma, görsel sanatların çocukların olayları ifade etme becerisini geliştirmedeki rolünü, özellikle çekingen çocuklar üzerinde odaklanarak incelemektedir. Çizimin, çekingen çocukların duygularını ve iç dünyalarını ifade etmelerine yardımcı olan etkili bir araç olduğu vurgulanmaktadır. Ayrıca, diğerleriyle iletişim kurmalarını kolaylaştırdığı ve grup içinde uyum sağlamalarını desteklediği belirtilmektedir. Çalışma, görsel sanatların çocukların kişisel ve genel deneyimlerini dolaylı olarak ifade etmelerine olanak tanıdığını ve bunun özgüven ile sosyal etkileşimi artırdığını ortaya koymaktadır.
Kur’an surelerinin öğretimindeki zorlukları aşmak için pedagojik ve didaktik yönlendirmeler: Kur’an öğretimi üzerine değerlendirmeler
Bu çalışma, Kur’an surelerinin öğretiminde karşılaşılan zorlukları aşmaya yönelik pedagojik ve didaktik yönlendirmeleri ele almaktadır. Kur’an-ı Kerim’in İslami kavramların ve değerlerin oluşumundaki temel rolünden hareketle, eğitim sürecinde Kur’an metinlerinin kullanımına odaklanmaktadır. Ayrıca müfredata uygun bir didaktik yaklaşımın geliştirilmesinin önemini vurgulamakta, Kur’an surelerinin öğretimine ilişkin becerileri incelemekte ve öğretmenlerin sınıf içi uygulamalarda karşılaştıkları zorlukları analiz ederek bu sorunlara yönelik pratik çözümler sunmaktadır.
Ahlaki bütünlükten toplumsal melekeye iş birliği: İslami ahlaki duyarlılık üzerine bir inceleme
Bu çalışma, İslam düşüncesinde ahlaki bütünlük kavramını ele almakta ve ahlakın yalnızca parçalı eylemler veya ayrı hükümlerden ibaret olmadığını, değerlerin bütünleşik bir yapı içinde yer aldığı bir sistem olduğunu vurgulamaktadır. Ayrıca İslami söylemin, kısmi erdemleri teorik uyum ve pratik etkinlik sağlayan kapsamlı bir çerçeve içinde düzenlediğini göstermektedir. Bu durum, toplumsal vicdanın oluşumuna ve İslami ahlaki duyarlılığın gelişmesine katkı sağlayarak değer derinliği ile toplumsal etkiyi birleştirir.
Dil bilimleri ile İslami ilimler arasında bilişsel entegrasyon: usûl üzerine bir inceleme
Bu çalışma, İslam düşüncesinde ahlaki bütünlük kavramını ele almakta; ahlakın yalnızca parçalı eylemler veya ayrı hükümler değil, değerlerin birbirine bağlı olduğu bütüncül bir sistem olduğunu vurgulamaktadır. Ayrıca İslami söylemin, kısmi erdemleri teorik uyum ve pratik etkinlik sağlayan kapsamlı bir yapı içinde düzenlediğini göstermektedir. Bu durum, toplumsal vicdanın oluşumuna ve İslami ahlaki duyarlılığın gelişmesine katkı sağlayarak değer derinliği ile toplumsal etkiyi bir araya getirir.
Sufi anlatı söyleminde göstergebilimsel analiz – Aşkın Kırk Kuralı örneği –
Bu çalışma, Sufi anlatı söyleminde göstergebilimsel analizi, Aşkın Kırk Kuralı romanı üzerinden incelemektedir. Araştırma, manevi deneyimi yansıtan derin anlamsal boyutları ve anlatı yapılarını ortaya çıkarmayı amaçlamaktadır. Göstergebilimin metinlerdeki gizli anlam katmanlarını açığa çıkarmadaki rolünü ve anlamın nasıl inşa edildiğini ele almaktadır. Ayrıca, göstergebilimsel yapıların yorum süreçlerini nasıl yönlendirdiğini inceleyerek, zamirler ve anlatı temsillerinin Sufi söylemi oluşturmadaki rolünü vurgulamaktadır. Çalışma, bu tür söylemlerde anlam üretim mekanizmalarını daha derinlemesine anlamayı hedeflemektedir.
Salgın dönemlerinde vakıf meselelerine ilişkin hükümler
Bu çalışma, vakıf kurumunun çağdaş bağlamdaki konumunu güçlendirmeyi ve geliştirmeyi amaçlamakta, acil durumlar, krizler ve salgınlarla mücadeledeki etkin rolünü vurgulamaktadır. Ayrıca bu kurumun gelişim potansiyelini ve kamu yararına hizmet ederek İslam hukukunun iş birliği ve toplumsal dayanışma hedeflerini gerçekleştirmedeki sürekliliğini ortaya koymayı hedeflemektedir. Çalışma ayrıca, vakıfla ilgili olağanüstü durumları ve bunların hükümlerini incelemekte; kamu mallarının vakfedilmesi, kriz dönemlerinde vakıf gelirlerinin kullanımı ve vakfedenin şartlarının zamanın koşullarına ve vakfın amaçlarına uygun şekilde değiştirilmesi konularını ele almaktadır. Araştırma, tümevarımsal ve betimsel-analitik yöntemleri kullanarak çağdaş vakıf uygulamalarını incelemekte ve vakıf kurumunun etkili ve insani rolünü güçlendirecek sonuçlara ulaşmayı amaçlamaktadır.
Mirası mirastan kurtarmak: Sahnun’un cevapları ve Karaviyyin’in cevapları örnekleri
Bu çalışma, İslam mirasında önemli olmasına rağmen bazı fıkhî eserlerin dışlanması olgusunu ele almaktadır. “İbn Sahnun’un cevapları” ve “Karaviyyin’in cevapları” örnekleri üzerinden bu eserlerin eleştirilme ve dışlanma nedenleri incelenmekte, bunun Maliki nevazil fıkhına etkisi analiz edilmekte ve mirasın kendi içinden korunmasına yönelik öneriler sunulmaktadır.
Peygamberin (s.a.v.) akideye verdiği önemin tezahürleri: "Örnekler ve Modeller"
Bu çalışma, İslam inancının insan davranışını yönlendirmede ve toplumu inşa etmede temel rolünü ele almaktadır. Peygamber Efendimizin (s.a.v.) Mekke ve Medine dönemlerinde inancı yerleştirmeye verdiği önemi ve bunun bireysel denge ile toplumsal istikrara etkisini incelemektedir.
Peygamberî eğitsel aydınlık ve bunun Fas okulundaki bazı eksikliklerin giderilmesine etkisi
Bu araştırma, Fas eğitim sisteminin karşı karşıya olduğu eksiklikleri teşhis etmeyi amaçlamaktadır. Zira raporlar, Fas’ın eğitim kalitesi açısından düşük sıralarda yer aldığını, sınıf tekrarı ve okul terk oranlarının yüksek olduğunu ve okul ortamında olumsuz olguların yaygınlaştığını ortaya koymaktadır. Bu nedenle, bu eksiklikleri bilimsel ve nesnel bir şekilde incelemeye çalıştım; betimleyici yaklaşımı benimsedim ve bu soruna pratik çözümler öngörmek amacıyla Peygamber Efendimizin sünnetine başvurdum. Zira Peygamber Efendimiz (Allah’ın salât ve selâmı onun üzerine olsun), insanları cehalet ve bilgisizliğin karanlıklarından ilim ve hidayetin aydınlığına çıkarabilen ilk öğretmendir. Onun yüce sünneti; ilahîlik, kapsamlılık ve evrensellik özellikleriyle nitelendirilmiştir. Araştırma, dört temel zayıflık unsurunu belirleyerek bunları aşmaya yönelik çözümler önermektedir: Birincisi, eğitim ve yönetim görevlerinin yeterlilik ve sorumluluk bilincinden yoksun bazı kişilere verilmesidir. Bu durum ancak işe alımlarda nesnel kriterlerin benimsenmesiyle çözülebilir. İkincisi, geniş bir öğrenci kitlesinde öğrenme isteğinin bulunmamasıdır; bu ise öğrenciyi motive edecek ilgi çekici yöntemler ve ona yakınlık kurularak aşılabilir. Üçüncüsü, çağın gerisinde kalan öğretim yöntemlerinin kullanılmasıdır; bu durum, bilginin aktarımında modern yöntemlerden ve ileri teknolojiden yararlanmayı gerektirir. Dördüncüsü ise müfredatın, ders ve konu sayısının fazlalığı nedeniyle öğrenciyi zorlayan bir yoğunluğa sahip olmasıdır; bu nedenle öğrencinin kapasitesi dikkate alınmalı, aşamalı bir yaklaşım benimsenmeli ve önemli olan konulara odaklanılmalıdır.
Ana dili Arapça olmayanlara Arapça öğreten etkili bir öğretmenin özellikleri
*]:pointer-events-auto [content-visibility:auto] supports-[content-visibility:auto]:[contain-intrinsic-size:auto_100lvh] R6Vx5W_threadScrollVars scroll-mb-[calc(var(--scroll-root-safe-area-inset-bottom,0px)+var(--thread-response-height))] scroll-mt-[calc(var(--header-height)+min(200px,max(70px,20svh)))]" dir="auto" data-turn-id="request-WEB:123fcade-d2c3-4c6b-8425-800c08d61b99-15" data-testid="conversation-turn-32" data-scroll-anchor="false" data-turn="assistant"> Bu çalışma, Arapçayı ana dili olmayanlara öğretmede başarılı bir öğretmenin sahip olması gereken temel özellikleri belirlemeyi amaçlamaktadır; zira öğretmenin rolü, etkili dil edinimini kolaylaştırmada merkezi bir öneme sahiptir. Araştırma, Arapça öğretmeninin teorik arka planını, rolünü ve gerekli niteliklerini (kişisel ve mesleki) incelemektedir. Araştırmacılar betimsel-analitik yöntemi benimsemiş olup, örneklem Kumasi’deki seçili eğitim kurumlarında Arapçayı ana dili olmayanlara öğreten öğretmenlerden oluşmaktadır. Veriler, bu amaçla geliştirilen bir anket aracılığıyla toplanmıştır. Bulgular, başarılı bir öğretmenin yalnızca dilde yetkin olmakla kalmayıp, aynı zamanda farklı öğrenenlerle etkili etkileşim kurmasını sağlayan pedagojik ve kültürel yeterliliklerle donatılmış olması gerektiğini ortaya koymuştur; bu da öğrenci başarısını ve uyumunu artırmaktadır.
Dini metin: referans özellikleri ile didaktik kullanım sorunları arasında
Bu çalışma, Fas’taki İslami eğitim müfredatı içinde İslami şer‘î metnin (nass şer‘î) didaktiğini incelemektedir. Resmî pedagojik belgelerde bu metinlerin konumlandırılmasını analiz etmekte, temel özelliklerini incelemekte ve sınıf içi uygulamalarla ilgili sorunları araştırmaktadır. Bulgular, müfredat tasarımının teorik düzeyinde şer‘î metne verilen merkezi rol ile onun gerçek öğretim uygulamalarındaki sınırlı işlevsel entegrasyonu arasında açık bir uyumsuzluk olduğunu göstermektedir. Bu durum, özellikle öğretmenlerin yetersiz didaktik eğitimi, belirlenen Kur’an suresine yönelik parçalı yaklaşım ve öğrenme çıktılarının geliştirilmesinde hadis metinlerinin marjinalleştirilmesi gibi çeşitli kısıtlamalara bağlanmaktadır. Çalışma, metnin referans otoritesi ile pedagojik işlevi arasında köprü kuran yenilenmiş bir didaktik çerçevenin gerekliliğini vurgulayarak, bunun temel yeterliliklerin geliştirilmesine ve öğrenenlerin bilişsel ve ahlaki farkındalıklarının oluşumuna, vahyin amaçları ve yeterlilik temelli eğitimin gereklilikleri doğrultusunda etkin şekilde katkı sağlayacağını belirtmektedir.
Aile değerlerinin eğitim müfredatına entegrasyonu için epistemolojik ve pedagojik temeller
Bu çalışma, aile değerlerinin eğitim müfredatına entegrasyonu için en önemli epistemolojik ve pedagojik temelleri açıklamayı amaçlamaktadır. Bu değerlerin eğitim sistemine dahil edilmesi, Müslüman toplumun inşasında Müslüman ailenin merkezde yer alması açısından gerekli hale gelmiştir. Çalışmada belirtilen en önemli temeller arasında şunlar yer almaktadır: özgün kavramların korunması ve bunlara bağlı kalınması; eğitim müfredatında ahlaki ve değer temelli söylemin açık olması, bu bağlamda yabancı tarafları memnun etmek için belirsizliğin kabul edilmemesi; ayrıca İslami aile değerlerinin Kur’an ve Sünnet’e dayandığı için sabit olduğu ilkesinin vurgulanması. Pedagojik temellere gelince, çalışma aile değerlerinin öğretilmesi, yapılandırılması ve öğrencilere aktarılması sürecinde sağlıklı bir didaktik aktarımın gerekliliğini vurgulamaktadır. Ayrıca aile değerlerinin eğitim müfredatının tamamına yatay olarak entegre edilmesi gerektiği belirtilmektedir. Bu değerlerin aktarılması ve pekiştirilmesi için aktif pedagojik yaklaşımların benimsenmesi önemlidir. Bu ise, öğretmenin kişiliğinde hem bilişsel hem de ahlaki şartları dikkate alan bütüncül bir yapı benimsenmeden mümkün değildir.
Kur'an Hidayeti Işığında İnsan Gelişimi Yaklaşımları: Arınma Makamından Hilafet Makamına
Bu araştırmanın amacı, Kur’an’da insanın gelişiminin temellerini açıklamak ve onu, hilafetin en önemli tezahürlerinden biri olan medeniyet kurma görevine hazırlamaktır. Bu nedenle, Allah’ın insana yeryüzünde O’nun emirlerini yerine getirme ve şeriatını uygulama sorumluluğu verdiği hilafetin hakikatini açıklamak gerekir. Bu durum gözetimi zorunlu kılar. Bu görev tüm insanlara aittir, ancak yalnızca kendini ıslah ederek Allah’a gerçek anlamda cevap verenler bunu yerine getirebilir. Bu konuyu zorlaştıran şeylerden biri, Kur’an’da insanın, Allah’ın kendisi için istediğinden ne kadar uzak olduğunu gösteren olumsuz sıfatlarla tanımlanmasıdır. Hatta onu en aşağı seviyeye indirerek Allah’ın hakkını yerine getirmekten ve O’nun muradından uzaklaştırır. Bu nedenle, bu araştırmanın sınırları içinde insanın farklı niteliklerinin ele alınması gerekmektedir. Bu nedenle, insanı geliştirmeye ve arındırmaya çalışan ıslah edicilerin izlemesi gereken en doğru yolu açıklamak için bu iki durumun uzlaştırılması gerekir. Böylece insan, Allah’ın emirlerini yerine getiren gerçek bir kul olur ve hilafet görevini en mükemmel şekilde yerine getirmeye hazır hale gelir.
Kur'an-ı Kerim ve Sünnet Işığında Ahlaki Yükümlülük Felsefesi
Ahlaki felsefeler ve dini tasavvurlar, insan davranışlarının üzerine inşa edildiği ilkeler ve temelleri şekillendiren başlıca çıkış noktası olarak kabul edilir. Bu ilkeler, insanın hayata ve çevresindeki dünyaya bakış açısını belirler. İnsan, tarihinin başlangıcından beri, kendisini ve çevresini anlama çabası doğrultusunda doğru davranışa giden yolu aramıştır. Bu bağlamda, felsefi teoriler bu tartışmada kendilerine bir yer edinmiştir. Bu teoriler, özellikle ahlaki yükümlülük ve değer ölçütleri konusunda sıklıkla çeşitlenmiş ve zaman zaman birbiriyle çelişmiştir. Zira insan davranışı bir temele ihtiyaç duyar ve bir eylemin bağlayıcılığının kaynağının ne olduğu bilinmelidir. Bazı düşünürler bu bağlayıcılığın, doğanın insanın içine yerleştirdiği eğilimlerden kaynaklandığını savunmuş ve bunu Jean-Jacques Rousseau “vicdan” kavramıyla ifade etmiştir (dini anlamda değil). Diğerleri ise bir davranışın ahlaki doğruluğunu belirleyen şeyin, ondan elde edilen fayda ve haz olduğunu ileri sürmüşlerdir. Bu görüşü eski çağda Epicurus, modern dönemde ise Jeremy Bentham ve John Stuart Mill savunmuştur. Semavi dinlere gelince, onların ahlak anlayışı seküler felsefelerden farklıdır. Burada özellikle İslam dinine değinmekle yetineceğiz. İslam’da ahlaki yükümlülük anlayışı, farklı teşrî kaynakların çeşitliliğine bağlı olarak şekillenmiştir. Birincil kaynak olan Qur'an, eylemler ve onların bağlayıcılığına dair pek çok temel metin içermektedir. Aynı şekilde Sunnah da bu yaklaşımı sürdürür. Bu iki kaynak, bazen akıl ve vicdanı, bazen de hikmeti ahlaki yükümlülüğün temeli olarak görür. Bu çerçevede, bu makale Batılı filozoflar açısından ahlaki yükümlülük konusuna kısa bir bakış sunmayı amaçlamaktadır. Ardından, temel eksene odaklanarak Kur’an ve Sünnet’in insan eylemlerine ve onların ahlaki değerine dair ortaya koyduğu ahlaki yükümlülük biçimleri ve türlerini ele alacaktır.
"Vicdan" Teriminin Ortaya Çıkışının Tarihsel Süreci
Bu araştırma, "Vicdan" teriminin ve kavramının tarihsel gelişimini ele almaktadır. Çalışma, bu kavramın antik medeniyetlerdeki ve semavi dinlerdeki köklerini izleyerek, dilsel ve terminolojik evrimine odaklanıp modern çağdaki kristalleşmesine kadar uzanmaktadır. Mezopotamya, Nil Vadisi, Yunan ve Roma medeniyetlerinin yanı sıra Yahudi, Hristiyan ve İslam şeriatlarındaki vicdan fikrini araştırmaktadır. Ayrıca, vicdan kavramının dilsel köküne ve terim anlamına değinmekte; vicdan azabı, vicdan huzuru ve insani vicdan gibi ilgili kavramları da incelemektedir.
Psikolojik Katılık ve Yabancılaşma Deneyimi: Psikolojik Savunma Özellikleri ve Sosyal İlişkilerdeki Boşluk - Suriye Örneği
Bu çalışma, gurbetçilerin sürgün deneyimi çerçevesinde yaşadıkları psikolojik katılığı ele almakta; bunu, bireylerin vatandan ayrılma ile ilişkili nostalji ve kayıp duygularıyla başa çıkmak için kullandıkları karmaşık bir psikolojik savunma mekanizması olarak değerlendirmektedir. Çalışma ayrıca, gurbetçi ile memleketindeki tanıdıkları arasında oluşan ve psikolojik bozukluk ile yabancılaşma duygularının artmasına yol açan psikolojik ve sosyal boşluğu incelemektedir. Araştırma, sosyal ve psikolojik psikoloji alanındaki bilimsel literatürün eleştirel bir incelemesine ve farklı kültürel geçmişlere sahip gurbetçilerin deneyimlerinin nitel analizine dayanmaktadır. Sonuçlar, psikolojik katılığın koruyucu rolüne rağmen sosyal ve psikolojik boşluğu derinleştirmeye katkıda bulunduğunu ve böylece psikolojik bozuklukların şiddetini artırdığını göstermiştir. Çalışma, yabancılaşma deneyiminin özgünlüğünü göz önünde bulunduran ve gurbetçi ile vatandaki tanıdıkları arasındaki iletişimi güçlendiren, psikolojik katılık ve sosyal boşluğun etkilerini hafifletmeyi amaçlayan psikososyal destek programlarının geliştirilmesini önermektedir.
Bu makalede okuyucu, günümüz İslam psikolojisindeki bazı öncü modeller hakkında bilgi sahibi olacaktır. Bu modellerin tamamı, kökenlerini ve yönlendirmelerini İslami öğretilerden alan İslami epistemolojiye uygun olarak, Müslümanların dini ve kültürüyle çatışmayan bir psikolojik uygulama sunmayı amaçlamaktadır. Araştırmacı, bu makalede İslam psikolojisi metodolojisine uygun İslami psikolojik teorilerin temellendirilmesinin artırılması çağrısında bulunmaktadır. Bu, değerli sonuçlar veren bir psikolojik uygulama elde etmek içindir; dolayısıyla toplumun dini ve kültürel bağlamının ciddi ve titiz bir şekilde dikkate alınması zorunludur. Bir psikoloji teorisi, doğduğu toplumun kültürel ve dini bağlamı dışında varlığını sürdüremez; çünkü teorinin yöntemi ve yorumları, İslam dini ve onun öğretilerinden doğan kültür tarafından belirlenen toplumsal yapı aracılığıyla oluşur.
Vatandaşlık Değerleri ve Kamusal Katılım: Temellendirme, Kesişim ve Sonuçlar Arasında
Çalışmanın konusu; hak ve ödev ikilemiyle bağlantılı bir kavram olarak vatandaşlık ile kamusal katılım hakkı ve kavramı arasındaki diyalektik ilişki etrafında yoğunlaşmaktadır. Bu katılım, ya birey tarafından kullanılan ve kişisel arzuyu yansıtan bir hak, ya da kamu işlerinin yönetimine katılarak vatan hizmetinde bulunma isteğini içeren bir görev olarak ele alınmaktadır.
Yapay Zekanın Önemi ve Eğitimi Geliştirip İlerletmedeki Rolü
Bu çalışmada bizi ilgilendiren husus, yapay zekanın eğitim alanındaki önemini kavramak; eğitim sistemini geliştirmek, zenginleştirmek ve ilerletmekteki çeşitli faydalarını izleyerek kapsamlı toplumsal kalkınmayı gerçekleştirmektir.
Ortaöğretim İslami Eğitim Müfredatında Aile Değerleri: Çoklu Referans Seçeneği ve Özgünlüğü Koruma Talebi Arasında
Bu araştırma temel bir soruyu yanıtlamayı amaçlamaktadır: İslami Eğitim müfredatı, değer referansları arasındaki çatışmayı ne ölçüde çözebilmektedir? Çalışma, bu müfredatın söz konusu çelişkileri açıklamak ve öğrenciyi; ülkesine aidiyetiyle gurur duyan, dinine bağlı ve kimliğini yitirmeden başkalarının kültürüne açık olan "iyi bir vatandaş" olarak yetiştirecek değerler sunmak konusunda en yetkin araç olduğu inancından yola çıkmaktadır. Bu süreçte aileyi temel dayanak noktası olarak almak, müfredatın aile değerlerine hem içerik hem de hedefler düzeyinde büyük önem vermesini gerektiriyordu. Ancak araştırma; müfredat belgesinde, çerçeve metinlerde ve ders kitaplarında aile değerlerinin zayıfladığı sonucuna varmıştır. "Aile Fıkhı" girişine tam bir ders ünitesi ayrılmış olmasına rağmen, bu durum öğrencinin içselleştirmesi ve davranışlarına yansıtması gereken aile değerlerine dair net bir tasavvur oluşturmaya yetmemiştir.
İslami Eğitim Araştırmaları: Mevcut Durum ve Gelecek Beklentileri Arasında
Bu çalışma, İslami Eğitimin genel olarak araştırılmasının ve özel olarak eğitim müfredatındaki bir ders olarak önemini, öğrencinin kişiliğini inşa etmedeki merkezi rolü ve kimliğini korumadaki yeri nedeniyle ortaya koymayı amaçlamaktadır. Çalışma, İslami Eğitim dersinin Fas müfredatındaki konumunu ve Haziran 2016'da güncellenen mevcut müfredata kadar geçirdiği evrimi tartışmaktadır. Dersteki araştırma sürecini ve araştırmacıların ilgisini çeken alanları takip etmektedir. Çalışma; genel İslami eğitim, müfredat ve değerlendirme, didaktik ve çeşitli araştırma sorunları ile dersle ilgili eğitsel fenomenler gibi farklı alanlarda araştırmayı geliştirmek için pratik öneriler sunmaktadır. Tüm bunlar, bu temel dersin öğretimini geliştirmek ve Müslüman kişiliğinin inşasındaki temel işlevlerini yerine getirmesi için gerekli özeni göstermek amacıyla yapılmaktadır.
İslami Eğitim Müfredatında Dikkate Alınan Psikolojik Belirleyiciler
Bu araştırmanın çıkış noktası ve amacı, genel olarak öğretim programı ve özel olarak İslami Eğitim müfredatı ile ilgili en önemli psikolojik ilkeleri (psikolojik belirleyicileri) incelemektir. Psikoloji ile İslami Eğitim müfredatı arasındaki ilişkiyi vurgulayarak, bu belirleyicilerin öğretim kalitesini artırmadaki önemini ortaya koymaya çalışmaktadır. Tümevarım, tümdengelim, betimsel ve analitik yöntemler kullanılarak yapılan çalışma; psikoloji ile müfredat arasındaki eğitimsel ilişkinin, öğrenciye psikolojik düzeyde önem verilmesine dayandığını göstermiştir. Bu durum, öğrencilerin gelişim evrelerine, bireysel ve sosyal farklarına, çevrelerine ve ilgi alanlarına uygun ihtiyaç, yetenek ve değerlerin gözetilmesini kapsar. İslami Eğitim müfredatının psikolojik belirleyicileri; öğrencinin gelişim özelliklerinin, kişiliğinin ve eğitimde kademeli ilerleme ilkesinin dikkate alınmasına dayanmaktadır.
İbn Hazm'ın İslam Perspektifinden İnsan Nefsi Teşhisi
İnsan nefsinin mahiyeti ve hakikatine dair soru, ister filozof ister bilim insanı olsunlar, kadim ve çağdaş yazarların eserlerinde uçsuz bucaksız bir yer kaplamıştır. Tüm dinlerin, felsefelerin ve bilimlerin, nefsin insanın özü olduğunu ortaya koyduğunu ve insanın mutsuzluğunun nedenine dair bir teşhis ile onu mutluluğa ulaştıracak çözümler sunduğunu söylemek kaçınılmazdır. Ebu Muhammed İbn Hazm da tüm insan düşüncesini meşgul eden bu nefis meselesindeki görüşlerini; nefsin bedenle ilişkisini, özelliklerini ve işlevlerini açıklayarak ortaya koymak istemiştir. Bunu yaparken bir yandan İslam akidesinin temellerine, diğer yandan akli ve felsefi nazariyelere dayanmıştır. Bu, geçmiş alimlerimizin ve düşünürlerimizin insanın psikolojik yaşamına dair ne kadar derin bir bilince sahip olduklarını anlamamızı sağlar. Nihayetinde her insanın ulaşmak istediği gaye mutlu olmaktır; nefsin kaygılarından kaynaklanan mutsuzluğu giderme arzusudur. Nefsin kederlerinden ve kirlerinden arınması için bu kaygıların (hem) kovulması ve uzaklaştırılması gerekir.
İslami Psikoloji: Terim Sorunu ve Kavram Krizi—Engeli Aşmak ile Yol Değiştirmek Arasında
Arap ve İslam dünyasındaki bilimsel, akademik ve kültürel akımlarda "Bilginin İslamileştirilmesi" fikrinden doğan terim krizi; terimin kabulünden başlayıp buna dayalı kavramların netleştirilmesine kadar pek çok soruna yol açmıştır. Beşeri ve sosyal bilimler bu sorunlardan derinden etkilenmiştir; bu bilimlerin başında ise İslami Psikoloji gelmektedir. Bu alan, akademik otoritelerle çatışmadan kaçınmak adına "İslami" sıfatını başka bir niteleme ile değiştirme konusunda büyük baskılara maruz kalmıştır. Araştırmacı, dilsel ve kavramsal açıdan en faydalı, güvenli ve tutarlı terimin "İslami Bilgi" olduğu sonucuna varmıştır. İslami Psikoloji'yi ise bu kavramın geçerliliğini ve uygulanabilirliğini kanıtlayan en iyi model olarak görmektedir. Bununla birlikte araştırmacı, bu terimsel engellerin aşılması, kavramsal bir çerçevede uzlaşılması ve hem akademik camianın hem de halkın ihtiyaç duyduğu bilimsel dallara yönelinmesi gerektiğini savunmaktadır. Araştırmacı, terim sorununu aşmak ve İslami bilişsel hedeflere ulaşmak için uygulanabilir bir plan hazırlamaya odaklanmaktadır.
İslami Eğitim Müfredatı ve Didaktik Uygulama Sorunları
Bu araştırma, öğretmenlerin Haziran 2016'da güncellenen müfredatı uygulama sürecinde karşılaştıkları temel didaktik sorunları belirlemeyi amaçlamaktadır. Çalışma şu ana başlıklar üzerinde durmaktadır: güncellenen müfredattaki "bilgi enflasyonu" (aşırı bilgi yükü) sorunu, ders kitabı kullanımı ve buna bağlı sınıf içi uygulamalar, müfredat öğeleriyle ilişkili olarak kavram inşası zorluğu ve değerlerin öğretimi ile ölçülmesi problemi. Son olarak çalışma, bu sorunların aşılması için bazı uygulama adımları önererek, İslam Eğitimi dersinin öğretim kalitesini artırmak üzere gelecekteki düzenlemelerde eğitim karar vericilerine rehberlik etmeyi amaçlamaktadır.
Kur'an-ı Kerim Işığında Sağlıklı Aile Eğitiminin Umranın (Medeniyetin) Gerçekleşmesindeki Etkisi
Aile eğitimi, üzerinde medeniyetin (umranın) inşa edildiği toplumların temel direği kabul edilir; çünkü o dini, bilişsel, sosyal ve ekonomik değerlerin aşılandığı ilk okuldur. Bireyin güçlü bir kişilik geliştirmesini ve topluma etkin katılımını sağlayarak sürdürülebilir ve kapsamlı kalkınmaya giden yolu açar. Bir milleti ıslah etmek sadece kötülükleri yok etmekle değil, nesilleri erdemli değerlerle yetiştirip onları gerçek insanlık seviyesine çıkarmakla mümkündür. Sağlıklı temellere dayanan bir eğitim; bireyde dürüstlük, adalet, saygı ve sorumluluk değerlerini geliştirerek toplumsal hoşgörü ve barış içinde bir arada yaşamayı güçlendirir. Ayrıca iletişim, sorun çözme ve eleştirel düşünme gibi becerilerin kazanılmasını sağlar. Eğitim, bu değer ve beceriler aracılığıyla toplumun ilerlemesine ve sürdürülebilir kalkınmaya etkin katkı sunabilecek bireyler inşa eder; bu bilimsel makalede de bu husus açıklanmaya çalışılmıştır.